Avrupa Birliği (AB) Kurulu, Fransa ve Çekya’nın 150 milyar euroluk “Avrupa Güvenlik Eylemi” (SAFE) ortak savunma finansman programı kapsamındaki planlarını onayladığını açıkladı.
AB Kurulu tarafından yapılan açıklamada, SAFE programı çerçevesinde iki üye ülkenin hissesine sırasıyla 15,09 milyar euro ve 2,06 milyar euro düştüğü bildirildi.
Açıklamada, Fransa ve Çekya’nın SAFE planlarının AB Kurulu tarafından onaylanarak kesin tasdik için AB Kurulu’na iletildiği belirtilerek, “Bu fonlar, en çok muhtaçlık duyulan yerlerde stratejik kapasitelere hayati takviye sağlayacaktır” sözüne yer verildi.
AB Komitesi’nin Savunma ve Uzaydan Sorumlu Üyesi Andrius Kubilius, açıklamada yer alan değerlendirmesinde SAFE sisteminin üye ülkelerin acil savunma gereksinimlerini karşılamak için kıymetli bir finansman sağladığını tabir etti.
AB üyesi 19 ülke 1 Aralık 2025 tarihinde SAFE programı kapsamındaki ulusal savunma planlarını AB Komitesi’ne sunmuştu.
Komisyon, Fransa ve Çekya ile birlikte toplam 18 üye ülkenin planlarını onaylayarak AB Kurulu’na iletti. Kurul ise şu ana kadar 16 üye ülkenin planına onay verdi. Macaristan’ın planının ise hâlâ AB Kurulu tarafından değerlendirildiği bildirildi.
Mekanizma kapsamında üye ülkelere birinci ödemelerin Nisan ayında yapılması öngörülüyor.
SAFE nasıl işliyor?
AB’nin Rusya’dan algıladığı tehdit, Ukrayna’da devam eden savaş ve ABD’de Donald Trump idaresinin baskıları doğrultusunda belirlenen savunmada 2030 gayelerinin bir kesimi olan SAFE sistemi 29 Mayıs 2025’te yürürlüğe girmişti.
Bu kapsamda AB ülkeleri, Ukrayna, Avrupa Ekonomik Bölgesi’ne dahil Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda, 150 milyar euroya kadar kredi kullanarak ortak tedariklere katılabilecek.
Bu ülkeler, birbirlerinin savunma endüstrilerinden de ortak satın alımlar yapabilecek.
AB’ye aday ülkeler ile İngiltere üzere AB ile mutabakat imzalayan ülkeler de ortak tedariklere dahil olabilecek. Lakin üretilecek bir savunma eserinin bileşenlerinin toplam bedelinin yüzde 65’inin “Avrupa içinden gelmesi gerekecek. Bu kapsam, AB ülkeleri ile Ukrayna, Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda’yı içeriyor.
AB, 9 Eylül 2025’te başvuran 19 üye ülke ortasında 150 milyar euroluk savunma fonunun ön dağıtımının yapıldığını açıklamıştı. Ön dağıtımda en yüksek hisse 43 milyar 734 milyon euro ile Polonya’ya ayrılırken, Fransa’ya 16 milyar 217 milyon euro, İtalya’ya ise 14 milyar 900 milyon euro tahsis edilmişti.
