Avrupa Birliği (AB) Komitesi’nin İktisattan Sorumlu Üyesi Valdis Dombrovskis, ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle güç fiyatlarındaki artışın AB iktisadını olumsuz etkilediğini belirterek, “Geleceğe dair görünüm derin bir belirsizlikle gölgelenmiş durumda. Daha yavaş büyümenin daha yüksek enflasyonla birebir anda gerçekleştiği stagflasyonist bir şok riskiyle karşı karşıyayız” dedi.
Dombrovskis, görüntü konferans prosedürüyle gerçekleştirilen ve avro para ünitesini kullanan AB üyesi ülkelerin maliye bakanlarını bir ortaya getiren Avro Kümesi toplantısının akabinde Brüksel’de basına açıklamalarda bulundu.
Görüşmelerin hâlâ devam eden ve öngörülemez olan Orta Doğu’daki krizin ekonomik sonuçlarına odaklandığını belirten Dombrovskis, “Savaşın kapsamı, şiddeti ve tesiri, yaklaşık iki hafta evvelki son toplantımızdan bu yana arttı” sözlerini kullandı.
Dombrovskis, güç altyapısının gaye alınmaya devam ettiğini ve Hürmüz Boğazı’nın bir silah olarak kullanıldığını belirterek, “Bunun sonucunda güç fiyatları süratle yükselmiştir. Brent petrolü son iki haftadır varil başına yaklaşık 100 dolar düzeyinde istikrarlı halde süreç görmektedir” diye konuştu.
“Büyüme hem 2026 hem de 2027’de 0,6 puana kadar daha düşük olabilir”
Enerji fiyatlarındaki yükselişin Avrupa iktisadı üzerindeki tesirinin çatışmanın mühleti, kapsamı ve yoğunluğuna bağlı olacağını vurgulayan Dombrovskis, “Geleceğe dair görünüm derin bir belirsizlikle gölgelenmiş durumda. Daha yavaş büyümenin daha yüksek enflasyonla birebir anda gerçekleştiği stagflasyonist bir şok riskiyle karşı karşıyayız” sözlerine yer verdi.
Enerji arzındaki aksaklıkların kısa periyodik olsa bile ekonomik tesirlerinin devam edebileceğine işaret eden Dombrovskis, “Analizimiz, AB büyümesinin 2026 yılında sonbahar ekonomik iddiamıza nazaran yaklaşık 0,4 puan daha düşük olabileceğini ve enflasyonun 1 puana kadar daha yüksek olabileceğini göstermektedir. Aksaklıklar daha önemli ve uzun periyodik olursa, büyüme üzerindeki olumsuz tesirler daha da artacaktır. Büyüme hem 2026 hem de 2027’de 0,6 puana kadar daha düşük olabilir” değerlendirmesinde bulundu.
Dombrovskis, geçen hafta Brüksel’de düzenlenen AB Başkanlar Doruğu’nda artan güç fiyatlarını ele almak gayesiyle AB Komitesi’nden amaçlı ve süreksiz tedbirler içeren bir araç seti sunulmasının talep edildiğini hatırlatarak, “AB Komitesi, elektrik üzerindeki vergilerin düşürülmesini ve elektriğin fosil yakıtlardan daha az vergilendirilmesini sağlamayı önerecek. Ayrıyeten şebeke altyapısının verimliliğini artırmak ve emisyon ticaret sistemini modernize etmek planlanmaktadır” dedi.
Uygulanacak tedbirlerin gayeli ve süreksiz olması, petrol ve gaz talebini artırmaması ve güç sisteminin karbonsuzlaştırılması amacıyla uyumlu olması gerektiğini belirten Dombrovskis, siyaset adımlarının önemli mali sonuçlar doğurabileceğini söz etti.
“Önceliğimiz fosil yakıt fiyatlarına karşı istikrarlı bir siyaset seti”
Dombrovskis, “Şu anki önceliğimiz, ithal fosil yakıt fiyatlarındaki artışı ele alan ve birebir vakitte bu yakıtlara bağımlılığı azaltma amacımızla uyumlu olan dengeli bir siyaset seti oluşturmaktır.” değerlendirmesinde bulundu.
Şokun global boyutu dikkate alındığında milletlerarası ortaklarla yakın uyum içinde olduklarını belirten Dombrovskis, global tesirleri ve siyaset cevaplarını görüşmek üzere pazartesi günü G7 maliye ve güç bakanları ortak toplantısına katılacağını söz etti.
